کد خبر: 8965 | تاریخ انتشار: ۰:۰۵:۲۰ - یکشنبه ۷ اردیبهشت ۱۳۹۳ | ۸ نظر | |

آیا واقعاً درایران مددکاری اجتماعی داریم؟” سخنی با آقای دکتر اقلیما “

در بسیاری از رسانه ها ، کتب و نظرات افراد ، استنباط می شود وقتی سخن از مددکاری اجتماعی است ، منظورشان عمدتاً یاری رسانی به افراد نیازمند است . در تارخچه مددکاری اجتماعی نیز می بینیم خانم ستاره فرمانفرمائیان را به عنوان موسس این رشته یاد می کنند. در حالی که می دانیم ایشان رشته خدمات اجتماعی را پایه گذاری کردند و اگر هم در برخی نوشته ها به عنوان مجری خدمات اجتماعی کلمه مددکار قید شده ، اکنون دیگر با مشخص شدن حوزه وظایف و عملکرد این رشته در جهان ، مشخص شده است که این دو مفهوم کاملاً متفاوت هستند . علی رغم تلاشهایی که افراد مختلف ، انجمن ها ، کلینیک ها و بطور کل نهادها تحت عنوان مددکاری اجتماعیانجام می دهند، متأسفانه این حرفه با ” خدمات اجتماعی ” اشتباه گرفته می شود و به این ترتیب نمی تواند کلیه انتظاراتی که تحت عنوان “مددکار اجتماعی ” در بسیاری از کشورهای جهان به مردم ارائه می گردد را برآورده سازد . سوال اینجا است که آیا ما فقط عنوان مددکاری را می خواهیم تا از سایر کشورها کم نداشته باشیم یا واقعاً به این تخصص در کشور نیاز است ؟
در حالی که در شرح وظایف معمول یک مددکار ( برگرفته از منابع بین المللی ) به صراحت فعالیتهای حمایت ، پیشگیری ، درمان و ارجاع به متخصصین در حوزه سلامت و بهداشت ، آمده است ، در ایران هنوز به عنوان یک شغل خدماتی و مدیریتی جهت مراجعه نیازمندان و ارجاع آنها به مراجع دیگر نگاه می شود و مواردی مانند مشاوره و درمان ، حذف شده است.( شاید به این دلیل که تا افراد بیشتری از سایر رشته ها مثل خدمات اجتماعی و جامعه شناسی ، بتوانند در جایگاه مددکار فعالیت کنند!) با مشاهده قدرت و اختیار مددکاران در کشورهای پیشرفته ، می بینیم که نقش آنها بسیار فراتر و خاص تر از حرفه های دیگر نظیر روانشناسان ، مأموران پلیس و حتی پزشکان دیده شده است . بطوریکه مطابق مجوزهای قانونی ، تنها مددکاران هستند که اجازه ورود به حریم شخصی افراد به منظور حفظ سلامتی خود یا دیگر افراد خانواده را دارند .مثلاً در یک خانواده کودک آزار ، مددکار است که می تواند دخالت و فرد خاطی را به دادگاه معرفی کند . یا در یک مدرسه که کودکان تحت آزار و اذیت هستند و غیره .index
از بررسی استانداردها و پروانه های صادره برای حرفه مددکاری در کشورهای پیشرفته اینطور استنباط می شود که دیدگاه حاکم بر جایگاه مددکار ، بیانگر فردی است متعهد با دانش پایه روانشناسی که جهت مداخلات ویژه در حریم خصوصی افراد و سازمان ها ( کل جامعه ) در حوزه سلامت و بهداشت آموزش می بیند و پسوند اجتماعی بودن آن باعث نمی شود حیطه این حرفه به علوم انسانی و اجتماعی محدود گردد .
در اغلب کشورها این حرفه زیر مجموعه وزارت بهداشت و درمان است و همانند رشته های دیگر این حوزه دارای کارورزی و کارعملی بسیار است نه مانند رشته های علوم انسانی که صرفاً نظری و تئوریک هستند . به عنوان نمونه در کشور کانادا از کسانی که در شغل مددکار اجتماعی هستند ۷۴٪ در خدمات بهداشتی و سلامت اجتماعی و ۱۹٪ در سازمانهای دولتی به کار گرفته شده، و تعداد کمی نیزدر درمانگاه ها و کلینیک های خصوصی مشغول به کار هستند ، که البته این تعداد بین سالهای بین ۱۹۹۱ و ۱۹۹۶ تقریبا دو برابر شده است. (نقل از سایت انجمن مددکاری اجتماعی کانادا -CASW).
قوانین دولتی اینطور در نظر گرفته اند که مددکاران در تیم های بهداشتی به همراه سایر تخصص های مورد لزوم مانند پزشکان و پرستاران ، کار می کنند و در شاخه های تخصصی مختلف مانند سالمندان ، کودکان ، اعتیاد و غیره فعالیت دارند . در همه جای جهان ، حضور مددکاران همانند دیگر متخصصان این حوزه ، در کنار دیگر عوامل حیطه مراقبت های بهداشتی و سلامت قرار دارد و هیچ نمونه ای وجود ندارد که این رشته را جزو علوم انسانی و نظری دانسته باشند .
ماهیت مشاوره ای که یک مددکار به فرد مددجو می دهد بسیار متفاوت است از مشاوره ای که یک کارمند قسمت خدمات اجتماعی ارائه می دهد .درست است که معرفی منابع و مراجع یاری رسانی نیز جزو وظایف مددکاران است ولی بعد از شناخت مشکلات روانی و اجتماعی و به عنوان یکی از روشهای درمان و رفع مشکل مددجو.
سطحی گرفتن وظایف این رشته و اجازه انجام به افراد غیر متخصص توسط مسئولین ، باعث می شود رفته رفته جایگاه حیاتی مددکاری در کشور کمرنگ و متناسب با آن شکافی عمیق در حوزه بهداشت و سلامت بوجود بیاید.
اینکه در بسیاری از جایگاههای شغل مددکاری ، از روانشناسان استفاده می شود (مانند: زندانها، کلینیک های ترک اعتیاد وغیره) ، یکی از دلایل مهم ارتباط این رشته با حوزه سلامت و نزدیکی این رشته به مددکاری است . حال تصور کنید فردی که علی رغم دانش روانشناسی ،به تخصص های مدیریت ، حقوق و علوم اجتماعی نیز مسلط باشد چقدر می تواند در حل مشکلات مددجویان کمک نماید .
متأسفانه روند آموزش این رشته در کشورمان خلاف جریان همه جهان است بطوریکه با ادغام این رشته پس از انقلاب فرهنگی در دانشگاه علوم انسانی و اختلاط با فارغ التحصیلان رشته های جامعه شناسی و علوم اجتماعی و حتی رشته های نامرتبط در مقطع تکمیلی ، باعث انحراف کامل این رشته از واقعیت وجودی آن شد و در نهایت پذیرش کارشناسی ارشد نیمه حضوری نیز تیر خلاصی بود به آنچه از این رشته باقی مانده بود .در حال حاضر عملاً رشته خدمات اجتماعی از کنکور حذف شده است و به دلیل خلاً موجود ، رشته مددکاری گزینش می شود تا به جای هر دو عمل نماید . از آنجا که در کشور هم به رشته خدمات اجتماعی و هم به رشته مددکاری نیاز وجود دارد، اختلاط این دو رشته از هر نظر نادرست است . اکنون معلوم نیست کارشناس ارشد این رشته که حتی یک ساعت هم کارعملی با مددجو نداشته و تنها با خواندن درسهای اجتماعی و جامعه شناسی مدرک گرفته است ، چگونه می توانند در یک بیمارستان یا زندان یا سایر جاهای خاص این رشته فعالیت نمایند ؟ در این بین تکلیف مددجویان چه می شود ؟
از آقای دکتر اقلیما این سوال را داریم که مگر در سال۱۳۷۲ یعنی دو سال پس از تأسیس دانشگاه علوم بهزیستی و توانبخشی تهران ، در شوراى برنامه ریزى وزارت بهداشت و درمان مصوب نشد رشته “مددکاری اجتماعی ” برای اولین بار به عنوان یکی از رشته های شاخۀ پزشکی ، و با اهدافی کاملاً مجزا از رشته خدمات اجتماعی، تأسیس گردد ؟ و مگر قرار نشد جنابعالی به عنوان یکی از افراد پایه گذار و متولی این رشته برای رسیدن به اهداف واقعی این رشته تلاش کنید ؟ پس چه شد که بعد از این سالها نه تنها پیشرفتی حاصل نشد ، بلکه از راه اصلی نیز منحرف شدیم ؟
(برگرفته از وبلاگ مددکاری نوین http://newsocialwork.blogfa.com )

RelatedPost

استفاده از این مطلب با ذکر منبع بلامانع است


۸ ديدگاه مطلب براي " آیا واقعاً درایران مددکاری اجتماعی داریم؟” سخنی با آقای دکتر اقلیما “ " ارسال شده است.

  1. محمدمود :

    با سلام
    به نظرم کاملا درست است و واقعاً درد دل ما مددکاران را ایشان نوشته است . الان از مظلومیت حرفه مددکاری همین بس که رشته روانشناسی که اساساٌ در همه دنیا جزو علوم انسانی است ، در ایران در حوزه بهداشت و سلامت کار می کند در حالی که رشته مددکاری که در همه دنیا جزو حوزه بهداشت است به گوشه دانشکده های علوم انسانی رانده شده است . واقعاً کارگردان این وضعیت چه کسانی بوده اند ؟




    0



    0
  2. مددکار :

    دوست عزیز این مطلب چه ربطی به دکتر اقلیما دارد؟ رشته مددکاری اجتماعی در دانشگاه علوم بهزیستی و توانبخشی زیرمجموعه وزارت بهداشت است و ۲۴ واحد کارورزی در کارشناسی و ۳ واحد در مقطع ارشد دارد. شما این سوال رو باید از عزیزان انجمن مددکاران بپرسید که در برابراقدامات دکتر اقلیما برای شناخت و جداسازی رشته مددکاری اجتماعی از خدمات اجتماعی ایستادند. به طور مثال در بحت نظام مددکاری به هر چیزی توجه شده است جز مددکاری اجتماعی یا در موضوع فرصت های شغلی که سایت انجمن مددکاران اطلاع رسانی می کند رشته های مشاوره و روانشناسی و خدمات اجتماعی برای پست مددکار اجتماعی درخواست شده است.




    0



    0
  3. سنگ صبور :

    به نظر من اگر به مددکاری اجتماعی توجه نمی گردد یا از مسیر اصلی خویش منحرف شده (اگر مسیر درستی از اول بوده باشد)، مقصر خود ما مددکاران هستیم نه ارگان یا سازمان خاصی




    0



    0
  4. در زمانه ای که اولویتهای پرداختن به مشکلات و آسیبهای اجتماعی کشور و دردهایی که در عمل دردشان را به تن می کشیم آیا مطرح کردن مشکلی که مشکل نیست ( چرا که هیچ تفاوت ماهوی بین مددکاری اجتماعی و خدمات اجتماعی وجود ندارد. مواد درسی ، کارورزیها ، اساتیدمرتبط هیچکدام بر تفاوتها تکیه ندارد مگر دلخوریهای شخصی و دانشگاهی مطرح باشد) دامن زدن به اختلاف در جامعه مددکاران اجتماعی کشور و به تبع آن به هزر دادن توان و اندیشه نیست؟!! اولویت ما دردی است که آقای هوشمند می گویند.
    جبارزاده – مددکار اجتماعی




    0



    0
  5. مددکار :

    آقای جبارزاده بهتره سرفصل های مددکاری اجتماعی دانشگاه بهزیستی رو با خدمات اجتماعی مقایسه کنین و ببینین چه تفاوتهای بسیاری وجود داره!!!!!




    0



    0
  6. مهتاب :

    …. مددکاری تو این مملکت نمی تونه وجود داشته باشه فقط یه اسم و یه سرگرمیه




    0



    0
  7. مالکی مهدیه :

    باسلام
    وقتی که مراکز جامع علمی کاربردی بدون هیچ استانداری دانشجوی مددکاری جذب و فارغ التحصیل میکنن درگیری بین دانشگاه علوم بهزیستی و علامه که دو تا از معتبرترین دانشگاههای تهران می باشند
    خیلی مضحکه




    0



    0
  8. زهره صباغ نژاد :

    سلام.من یه سوال دارم.من دبیرستان رشته ی ریاضی بودم.دانشگاه هم لیسانس ممندسی معماری خوندم.ایا میتونم فوق لیسانس مددکاری اجتماعی بخونم یا اینکه باید از سر لیسانسشو بخونم؟ممنون میشم راهنمایی م کنید




    0



    1
ارسال نظر


آخرین موضوعات